ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΕΝΩΣΗ ΘΕΟΛΟΓΩΝ
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΝΟΜΟΥ ΛΑΡΙΣΑΣ
Ανθίμου Γαζή 35, Λάρισα (ΤΚ 41222)
Τηλ. – Fax: 2410 – 618007
http://theologylar.blogspot.com/
Λάρισα, 22 Αυγούστου 2008
Προς τον αξιότιμο κ. Ευριπίδη Στυλιανίδη,
Υπουργό Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων,
Ανδρέα Παπανδρέου 37,
151 80 ΜΑΡΟΥΣΙ
Αξιότιμε κύριε Υπουργέ,
Διαμαρτυρόμαστε εντόνως για την υπ’ αριθμ. 91109/Γ2/10-7-2008 εγκύκλιο σύμφωνα με την οποία το μάθημα των Θρησκευτικών μεταβάλλεται στην ουσία σε προαιρετικό, αφού για τη μη παρακολούθησή του αρκεί μια απλή δήλωση της επιθυμίας του γονέως ή του ενηλικιωμένου μαθητή, χωρίς την παράλληλη αιτιολόγηση της επιθυμίας του αυτής.
Προβήκατε στην ως άνω ενέργεια για να προασπίσετε τα δικαιώματα των αλλοθρήσκων μαθητών; Αυτοί, όμως, απαλλάσσονταν ως τώρα μετά από σχετική αιτιολογημένη δήλωση των γονέων ή κηδεμόνων τους. Ενώ τώρα με την παραπάνω εγκύκλιο το δικαίωμα αυτό το επεκτείνετε και στους Ορθόδοξους μαθητές, χωρίς καμμιά αιτιολόγηση.
Η εγκύκλιος διχάζει τους μαθητές σε θρησκευόμενους και μη. Δημιουργεί δηλαδή δύο κατηγορίες μαθητών και ορθοδόξων χριστιανών. Είναι δε παράνομη και αντισυνταγματική, αφού το Σύνταγμά μας ορίζει ότι θεμελιώδης σκοπός της Παιδείας είναι η ανάπτυξη της εθνικής και θρησκευτικής συνειδήσεως των μαθητών. Μάλιστα το Συμβούλιο της Επικρατείας με τις υπ’ αριθμ. 3358/1995 και 2178.1998 αποφάσεις του έκρινε ότι το μάθημα των Θρησκευτικών είναι υποχρεωτικό. Γι’ αυτό και όρισε ότι πρέπει να διδάσκεται εις ικανόν αριθμόν ωρών εβδομαδιαίως και ακύρωσε αποφάσεις προκατόχων σας που μείωναν τις ώρες διδασκαλίας του.
Εύλογα διερωτώμαστε: Eίναι υπεράνω του Συντάγματος και των νόμων του κράτους ο Συνήγορος του Πολίτη, ώστε να επιβάλλει τις δικές του απόψεις σε θέματα εθνικής συνείδησης και θρησκευτικής αγωγής; Tότε γιατί να εκλέγονται οι υπεύθυνες κυβερνήσεις και γιατί να ψηφίζονται τα Συντάγματα και οι νόμοι του κράτους;
Η παραπάνω απαράδεκτη εγκύκλιος δείχνει ξεκάθαρα τους μύχιους πόθους, τους προσανατολισμούς και τους στόχους των συντακτών της για το που θέλουν να οδηγήσουν την Παιδεία μας. Θέλουν σχολεία και αγωγή άχρωμα θρησκευτικά. Γιατί, πως αλλιώς να εξηγηθεί η ενέργειά τους; Αλλά, γιατί δεν το διακηρύσσουν ευθέως; ΄Η μήπως αυτή η ενέργεια είναι η αρχή, για να ακολουθήσει αργότερα η απαλλαγή των μαθητών από τη διδασκαλίας του μαθήματος της Ιστορίας, επειδή κάποιοι δεν συμφωνούν με το περιεχόμενό της, από τη διδασκαλία της Αγωγής του Πολίτη, επειδή κάποιοι εμφορούνται από αναρχικά φρονήματα, κλπ.;
Το ζήτημα δεν είναι συντεχνιακό, αλλά πνευματικό, ηθικό και παιδαγωγικό. Είναι θέμα προσανατολισμού και στοχοθεσίας της Παιδείας μας. Με άλλα λόγια σχετίζεται με το τι πολίτες θέλουμε να δημιουργήσουμε. Αν θέλουμε σχολείο φρονηματιστικό δεν μπορεί να πολεμείται το κατεξοχήν ανθρωπιστικό και ηθοπλαστικό μάθημα. Αυτό που είναι μάθημα ζωής, αγωγή ψυχής. Και αποτελεί τον κορμό της αγωγής. Αυτό που είναι το πλέον απαραίτητο σήμερα, καθώς οι νέοι μας δέχονται ποικίλα αρνητικά ερεθίσματα. Σήμερα, που η κοινωνία μας μαστίζεται από τη διαφθορά, τη βία, την εγκληματικότητα, τις επικίνδυνες αιρέσεις, τα ναρκωτικά και τόσα άλλα δεινά. Που θα στηριχθούν οι νέοι μας, αν όχι στον παρήγορο και κρυστάλλινης διαύγειας λόγο του Ευαγγελίου και της λαμπροφόρας Ορθοδοξίας; Πως θα θωρακισθούν απέναντι στο ποικιλόμορφο κακό; Είναι αξιοπρόσεκτη στο σημείο αυτό η επισήμανση που έκανε ο τέως καγκελλάριος της Γερμανίας Helmut Kohl, πως το θρησκευτικό μάθημα υπό μορφήν μάλιστα κατηχητική δεν αποτελεί προνόμιο των Εκκλησιών στη Γερμανία «αλλά αναγκαίαν κρατικήν υπόθεσιν» (Νotewendige aufgabe des staates).
Kύριε υπουργέ,
Η ανάληψη εκ μέρους σας των ευθυνών του Υπουργείου Παιδείας και η θαρραλέα ενέργεια απόσυρσης του βιβλίου Ιστορίας της ΣΤ’ τάξης του Δημοτικού γέμισε χρυσές ελπίδες τις καρδιές των ορθόδοξου ελληνικού λαού. Η τελευταία, όμως, εγκύκλιός σας δυστυχώς τις διαψεύδει. Και δημιουργεί εύλογες ανησυχίες για τους στόχους και τα κίνητρά της. Σας παρακαλούμε να την ανακαλέσετε πάραυτα. Μη θελήσετε να συντελέσετε στον θρησκευτικό αποχρωματισμό της Παιδείας μας. Ας σας προβληματίσει η περίπτωση της προκατόχου σας. Σας καλούμε να ενεργήσετε ως παιδί εκπαιδευτικών και ως πατέρας. Με σεβασμό στο Σύνταγμα και τους νόμους του κράτους.
Με εκτίμηση
Για τη Διοικούσα Επιτροπή
Ο Πρόεδρος
Βασίλειος Στεργιούλης
Ο Γεν. Γραμματέας
Χάρης Ανδρεόπουλος
ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ:
1) Aξιότιμο κ. Κων/νο Καραμανλή, πρόεδρο της Κυβερνήσεως
2) Ιερά Σύνοδο της Εκκλησίας της Ελλάδος
3) Αξιότιμο κ. Ανδρέα Λυκουρέντζο, Υφυπουργό Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων
4) Κύριο Δημήτριο Πλατή, Γενικό Γραμματέα ΥΠΕΠΘ
5) Κύριο Γεώργιο Γούση, Ειδικό Γραμματέα ΥΠΕΠΘ
6) Αξιοτίμους κ.κ. βουλευτές ν. Λαρίσης
7) Π.Ε.Θ.
* H σχετική ανακοίνωση δημοσιεύθηκε στις εφημερίδες "ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ" (24/08/2008, σελ. 7), "ΗΜΕΡΗΣΙΟΣ ΚΗΡΥΚΑΣ" (24/08/2008, σελ. 9) και "ΚΟΣΜΟΣ" (25/08/2008, σελ. 3)
Δοκιμαστικό, ανεξάρτητο ιστολόγιο ενημερωτικού χαρακτήρα για θέματα Θεολογίας και Εκπαίδευσης. Λειτουργεί από 1ης/1/2011 ως διαφορετική συνέχεια του ιστολογίου της "Ενωσης Θεολόγων Ν. Λάρισας" (2008 - 2010), από τον ίδιο δημιουργό. Τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν αποκλειστικά και μόνο τις απόψεις των συντακτών τους.
Κυριακή 24 Αυγούστου 2008
Τετάρτη 20 Αυγούστου 2008
Eνδεκάχρονη στη πράξη η υποχρεωτική εκπαίδευση!

ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ:
ΟΛΕΣ ΟΙ ΑΛΛΑΓΕΣ ΣΤΗ ΣΧΕΣΗ ΤΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΜΕ ΤΗΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ
Ενδεκάχρονη στη πράξη
η υποχρεωτική εκπαίδευση! *
* Η Α’ Λυκείου νέα «τάξη μετάβασης» * Τα νέα δεδομένα για τη μετάβαση από την 11χρονη, πλέον, υποχρεωτική εκπαίδευση στην αρχική επαγγελματική εκπαίδευση και κατάρτιση - Τι πρέπει να γνωρίζουν μαθητές και γονείς
ΟΛΕΣ ΟΙ ΑΛΛΑΓΕΣ ΣΤΗ ΣΧΕΣΗ ΤΗΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΜΕ ΤΗΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ
Ενδεκάχρονη στη πράξη
η υποχρεωτική εκπαίδευση! *
* Η Α’ Λυκείου νέα «τάξη μετάβασης» * Τα νέα δεδομένα για τη μετάβαση από την 11χρονη, πλέον, υποχρεωτική εκπαίδευση στην αρχική επαγγελματική εκπαίδευση και κατάρτιση - Τι πρέπει να γνωρίζουν μαθητές και γονείς
* ΑΡΘΡΟ του Γεν. Γραμματέα της Ενωσης Θεολόγων ν. Λάρισας, Χάρη Ανδρεόπουλου στην "ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ" της Κυριακής (10/08/2008, σελ. 10),
http://theology-xaris.blogspot.com/2008/08/blog-post_20.html
* To άρθρο στην "Ε" αναδημοσιεύθηκε (13/08/2008) στην ιστοσελίδα του Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης (ΔΠΘ, duth):
http://career.duth.gr/cms/files/education_24.pdfΔευτέρα 18 Αυγούστου 2008
Για τα Θρησκευτικά (αρθρογραφία)

Στην ιστοσελίδα της Ενωσης Θεολόγων ν. Λέσβου, την οποία επιμελείται ο πρόεδρος της Διοικούσας Επιτροπής αυτής, εξαίρετος συνάδελφος και καλός φίλος Παναγιώτης Τσαγκάρης, δημοσιεύεται ενδιαφέρουσα αρθογραφία για τις εξελίξεις στο θρησκευτικό μάθημα:
* Από την Ενωση Θεολόγων ν. Λέσβου θα κυκλοφορήσει στις αρχές Σπετεμβρίου έκτακτη έκδοση του περιοδικού "ΘΕΟΛΟΓΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑ", με αφιέρωμα στο μάθημα των Θρησκευτικών.
"Kαταργείται το μάθημα των Θρησκευτικών;"
"Kαταργείται το μάθημα των Θρησκευτικών;" *
* Aρθρο του εκλεκτού συναδέλφου θεολόγου - καθηγητή (και διαχειριστή ενός εκ των καλυτέρων θεολογικών ιστολογίων - blog) , εκ Τρικάλων, Αλεξάνδρου Γκίκα:
http://professeur-alex.blogspot.com/2008/08/blog-post.html
* Aρθρο του εκλεκτού συναδέλφου θεολόγου - καθηγητή (και διαχειριστή ενός εκ των καλυτέρων θεολογικών ιστολογίων - blog) , εκ Τρικάλων, Αλεξάνδρου Γκίκα:
http://professeur-alex.blogspot.com/2008/08/blog-post.html
Η αγωνία του θεολόγου...

ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΣΤΟ ΚΛΑΔΟ ΓΙΑ ΤΟ ΕΝΔΕΧΟΜΕΝΟ ΜΑΖΙΚΩΝ ΑΠΑΛΛΑΓΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΑΠ’ ΤΑ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ, Μ’ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗΝ ΕΠΙΜΑΧΗ ΕΓΚΥΚΛΙΟ ΤΟΥ ΥΠΕΠΘ…
Η αγωνία του θεολόγου…*
* Η παιδαγωγική αντιμετώπιση του προβλήματος, μέσω της θέσπισης εναλλακτικών μαθημάτων για τους μαθητές που θα ζητήσουν απαλλαγή * Οι προτάσεις ειδικών επιστημόνων για
την φυσιογνωμία και το περιεχόμενο του θρησκευτικού μαθήματος
Του Χάρη Ανδρεόπουλου*
xaan@theo.auth.gr
Μ’ αφορμή την εγκύκλιο του υπ. Παιδείας περί της απαλλαγής απ’ το θρησκευτικό μάθημα με μια απλή δήλωση (χωρίς να απαιτείται καμμιά εξήγηση, κλπ), τις τελευταίες ημέρες έχει ξεκινήσει ένας δημόσιος διάλογος για τα θέματα της διδασκαλίας των Θρησκευτικών και του χαρακτήρα, της φυσιογνωμίας του μαθήματος στη πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση. Συμβολή σ’ αυτόν τον διάλογο – και σε συνέχεια του από 3ης/8/2008 άρθρου μας στην «Ελευθερία» ( http://www.eleftheria.gr/viewarticle.asp?aid=1058&pid=19&CategoryID=19) - επιθυμούν ν’ αποτελέσουν και οι παρακάτω σκέψεις και απόψεις, οι οποίες, φυσικά, δεν διεκδικούν το ...αλάθητο, αλλά, αντιθέτως, επιδιώκουν τον αντίλογο και την – κατά τον αείμνηστο δάσκαλο όσων αποφοιτήσαμε απ’ το Θεολογικό τμήμα του ΑΠΘ, Νίκο Ματσούκα - «δημιουργική αντιπαράθεση», σύμφωνα με την ορθή, εννοιολογικά, σημασία της λέξεως, δηλαδή, «όχι με την έννοια της σύγκρουσης, αλλά της σύγκρισης απόψεων», όπως εξηγούσε και ερμήνευε αυθεντικά την «αντιπαράθεση» ο αείμνηστος δάσκαλος.
- Κατά την άποψή μας το μάθημα έχει εν μέρει τη βιωματική του διάσταση, καθώς έχει ως επίκεντρο τη θρησκευτική παράδοση της χώρας - η οποία υποστασιάζεται στην ορθόδοξη χριστιανική διδασκαλία – αλλά, κατά βάση και κυρίαρχα έχει γνωσιολογικό χαρακτήρα, με ευρύτερη παιδευτική αξία, αφού και για τις λοιπές χριστιανικές ομολογίες και τ’ άλλα θρησκεύματα ενημερώνει (σε Γυμνάσιο – Λύκειο, αλλά από πέρυσι και στην ΣΤ’ Δημοτικού!) και αποβλέπει γενικότερα στην ενημέρωση των μαθητών για το θρησκευτικό φαινόμενο και ειδικότερα στη κατανόηση της θρησκευτικής διάστασης των επιμέρους θεμάτων της ζωής, καθώς και για τις επιδράσεις του θρησκευτικού πιστεύω στα μνημεία του πολιτισμού.
Ναι, λοιπόν, έχει μια ομολογιακή «κλίση» το μάθημα (αντίστοιχη με την ελληνοκεντρική «κλίση» του μαθήματος της Ιστορίας), αλλά, δεν είναι μονοδιάστατο ομολογιακό, και, φυσικά, σε καμμιά περίπτωση «μονολιθικό», «μονοφωνικό», ή «κατηχητικό», όπως ορισμένοι το θεωρούν. Και τα νέα βιβλία Θρησκευτικών του Γυμνασίου αξιολογήθηκαν θετικά από τη συντριπτική πλειοψηφία του επιστημονικού κόσμου. Ενδεικτικώς αναφέρουμε τη θετική κρίση που έχει εκφράσει με σχετική ανακοίνωσή του το τμήμα Θεολογίας του ΑΠΘ (http://web.auth.gr/theo/Letter%20_21_12_06.pdf.), το οποίο κάθε άλλο παρά για ομολογιακή «κλίση» μπορεί κατηγορηθεί, ή «συντηρητικό» να χαρακτηρισθεί. «Τα νέα βιβλία Θρησκευτικών, στη μορφή και το περιεχόμενό τους, είναι τα επιτυχέστερα όλων όσων μέχρι σήμερα έχουν κυκλοφορήσει…», τονίζει το τμήμα Θεολογίας στο (από 21ης/12/2006 και υπογραφόμενο από τον τότε πρόεδρο, καθηγητή κ. Μιλτ. Κωνσταντίνου), υπόμνημά του προς την τότε υπουργό Παιδείας κ. Μαρ. Γιαννάκου.
ΟΙ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ
Αξίζει πάντως ν’ αναφερθεί ότι για το θέμα του χαρακτήρα του θρησκευτικού μαθήματος εδώ και χρόνια διεξάγεται ένας επιστημονικός διάλογος στο πλαίσιο του οποίου έχουν κατατεθεί πολλές και ενδιαφέρουσες απόψεις. Όπως, παραδείγματος χάριν, η (κατατεθείσα το 1981, σε συνέδριο της Ενωσης Θεολόγων) πρόταση του αείμνηστου καθηγητή Νικ. Ματσούκα να αποκτήσει το μάθημα «πολιτιστικό» χαρακτήρα έχοντας σαφέστατο γνωστικό και όχι βιωματικό ή κατηχητικό χαρακτήρα και ως περιεχόμενο τα μνημεία του πολιτισμού της ελληνορθόδοξης παράδοσης και της συνολικής Ορθοδοξίας. Πρόκειται για μια πρόταση την οποία τα τελευταία χρόνια εξειδίκευσε περαιτέρω και θεωρητικοποίησε ο πάρεδρος του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου και επιστημονικός υπεύθυνος της Ακαδημίας Θεολογικών Σπουδών της Ι. Μητροπόλεως Δημητριάδος Παν. Καλαϊτζίδης. Τη διδασκαλία του μαθήματος μέσα από ένα πνεύμα που θα το διαπερνά μια «θεολογία της πολυπολιτισμικότητας», η οποία δεν θα έχει τίποτε κοινό με το πνεύμα του συγκρητισμού, προτείνει ο σύμβουλος Θεολόγων στο Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Σταύρος Γιαγκάζογλου, τονίζοντας ότι στοιχεία μιας τέτοιας θεολογίας, όπως ο αλληλοσεβασμός, η αποδοχή και ειρηνική συνύπαρξη με τη θρησκευτική ή όποια άλλη ετερότητα, είναι διάσπαρτα στη Βίβλο και τα πατερικά κείμενα.
Υπάρχουν επίσης οι προτάσεις του καθηγητή του τμήματος Θεολογίας του ΑΠΘ Ιωαν. Πέτρου, βάσει της οποίας το θρησκευτικό μάθημα θα πρέπει να έχει καθαρά «γνωσιολογικό» περιεχόμενο, με βάση το κριτήριο του πολιτισμού, του διευθυντή του περιοδικού «Νέα Εστία», Στ. Ζουμπουλάκη, ο οποίος αμφισβητώντας καίρια τον ομολογιακό χαρακτήρα, προτείνει το «βιβλικό» μάθημα ως περιεχόμενο των Θρησκευτικών στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής αρχής του ουδετερόθρησκου (όπως το εισηγείται ο γάλλος διανοητής Ρεζίς Ντεμπρέ) σχολείου. Ακόμη έχει διατυπωθεί η κριτική πρόταση του καθηγητή του Συνταγματικού Δικαίου Γεωγ. Σωτηρέλη, ο οποίος τάσσεται υπέρ του «θρησκειολογικού» χαρακτήρα του μαθήματος για να συνεχίσει νά’ ναι υποχρεωτικό, ειδ’ άλλως, λέει, να γίνει προαιρετικό και να αντικατασταθεί με ένα εναλλακτικό - επιλεγόμενο μάθημα που θα έχει ως περιεχόμενο βασικές γνώσεις θρησκειολογίας και ηθικής (όπως ισχύει σε χώρες της Ε.Ε., και το αναλύουμε παρακάτω).
ΕΠΕΙΓΟΝΤΩΣ ΛΥΣΗ!
Πολλές και ενδιαφέρουσες, λοιπόν, οι απόψεις για το δέον γενέσθαι με το μάθημα των Θρησκευτικών. Θα πρέπει το υπουργείο Παιδείας, ως συντονιστικό κέντρο και φορέας που έχει και την ευθύνη για τη χάραξη της εκπαιδευτικής πολιτικής, ν’ αναλάβει τη θεσμική πρωτοβουλία για τη συγκρότηση μιας ad hoc Επιστημονικής Επιτροπής, στην οποία θα συμμετάσχουν εκπρόσωποι των πανεπιστημιακών μας σχολών (από τα τμήματα Θεολογίας, Νομικής, Παιδαγωγικό, κ.α.), επιστημονικών φορέων (Ενωση Θεολόγων, ΟΛΜΕ, ΔΟΕ), ειδικοί επιστήμονες από τους κλάδους της Διδακτικής των Θρησκευτικών, του Συνταγματικού Δικαίου, και όποιοι άλλοι κρίνονται απαραίτητοι για τη διαμόρφωση μιας ισορροπημένης και κοινά αποδεκτής εκπαιδευτικής πρότασης για τη φυσιογνωμία και το περιεχόμενο του μαθήματος, μιας πρότασης που θα βγάλει το μάθημα από τη πορεία του …«Γολγοθά» στην οποία πορεύεται τα τελευταία χρόνια. Φυσικά, στην εν λόγω Επιτροπή θα μπορούσαν – και πρέπει, κατά τη γνώμη μας - να συμμετάσχουν εκπρόσωπος της Εκκλησίας της Ελλάδος, αλλά (γιατί όχι;) και εκπρόσωποι των άλλων χριστιανικών ομολογιών (δηλ. του Ρωμαιοκαθολικισμού και Προτεσταντισμού) και θρησκειών (του Ιουδαϊσμού και Μουσουλμανισμού).
Βεβαίως, μέχρι να συμβεί αυτό, θα πρέπει να υπάρξει πρόνοια για την αντιμετώπιση των προβλημάτων που είναι πιθανό να δημιουργήσει σε πρακτικό επίπεδο η εγκύκλιος για την απαλλαγή από το μάθημα. Αυτή τη στιγμή, εν όψει της νέας σχολικής χρονιάς, ο κλάδος των 4.000 υπηρετούντων Θεολόγων ευρίσκεται σε αναστάτωση και αγωνία καθώς η δυνατότητα της απαλλαγής απειλεί να δημιουργήσει πρόσθετα προβλήματα στην (ήδη προβληματική!) συμπλήρωση ωραρίου για τον κλάδο (ΠΕ 01).
ΡΥΘΜΙΣΗ
Το υπουργείο οφείλει να λάβει υπ’ όψιν του τη σχολική πραγματικότητα και την ψυχολογία «αποφόρτισης» που αναπτύσσεται σε παρόμοιες περιπτώσεις σε μαθητές και γονείς, τη στιγμή μάλιστα που σε ένα εξετασιοκεντρικό σύστημα, όπως το δικό μας, στις λυκειακές ειδικά τάξεις το ενδιαφέρον επικεντρώνεται στα πανελλαδικώς εξεταζόμενα μαθήματα, με αποτέλεσμα τα λοιπά μαθήματα να μπαίνουν τρόπον τινά στο περιθώριο. Ετσι είναι πιθανό πολλοί μαθητές, ειδικά στο Λύκειο, αφ’ ης στιγμής το θρησκευτικό μάθημα γίνεται επι της ουσίας προαιρετικό, να θελήσουν να έχουν δύο ώρες λιγότερες μάθημα την εβδομάδα.
Το υπ. Παιδείας έχει άραγε φροντίσει να αντιμετωπίσει μια πιθανή τέτοια εξέλιξη με παιδαγωγικούς όρους; Εχει, δηλαδή, μεριμνήσει για τις περιπτώσεις των ενδεχομένων μαζικών απαλλαγών να υπάρχει η ανάλογη αντικατάσταση του 2ώρου με ένα άλλο ανθρωπιστικής φύσης μάθημα, όπως π.χ. συμβαίνει σε χώρες της Ευρωπαϊκής Ενωσης;
Σε χώρες όπως στη Γερμανία, Φινλανδία, Βέλγιο, Πορτογαλία, Λουξεμβούργο, κ.α., έχει θεσπιθεί στη θέση του θρησκευτικού μαθήματος ένα εναλλακτικό μάθημα, όπως π.χ. Ηθική, Φιλοσοφία, κλπ., το οποίο είναι υποχρεωμένοι να παρακολουθούν οι μαθητές που ζητούν απαλλαγή από τα Θρησκευτικά. Παρόμοια ρύθμιση, για λόγους εναρμόνισης με τα ευρωπαϊκά δεδομένα, οφείλει, κατά τη γνώμη μας, να προωθήσει και το δικό μας υπ. Παιδείας, προκειμένου να αποφευχθούν φαινόμενα αιτήσεων απαλλαγής χάριν ευκολίας, από μαθητές, δηλαδή, που ενώ ουδένα «πρόβλημα συνείδησης» έχουν, απλώς θα θελήσουν μείωση των ωρών φοίτησής τους στο σχολείο για να «αποφορτισθούν» από μέρος των υποχρεώσεών τους. Ανάλογη ρύθμιση θα πρέπει, φυσικά, να υπάρξει και στα Δημοτικά σχολεία και για το θέμα της απασχόλησης των μαθητών, για τους οποίους οι γονείς θα ζητήσουν απαλλαγή, αλλά και για τη αντιμετώπιση του διδακτικού ωραρίου των δασκάλων.
Τέλος, οι ίδιοι οι θεολόγοι θα πρέπει να αντιληφθούν (-με) ότι για να συνεχίσει να έχει μέλλον ο κλάδος στην εκπαίδευση, θα πρέπει μαζί με τη μαρτυρία αγάπης τους για το μάθημα να εκδηλώσουν και τη διαμαρτυρία τους για τις αρνητικές εξελίξεις, οι οποίες ούτε πρωτοφανείς είναι, ούτε για τελευταίες μοιάζουν…
ΑΠΩΛΕΙΕΣ ΚΑΙ ΣΤΑ ΕΠΑΛ…
Ενδεικτικά να αναφέρουμε ότι τα τελευταία δύο χρόνια, από τη μεταρρύθμιση που πραγματοποιήθηκε στη Β/θμια τεχνική και επαγγελματική εκπαίδευση με τον ν. 3475/2006, στα προγράμματα διδασκαλίας των νεοϊδρυθέντων Επαγγελματικών Λυκείων (ΕΠΑΛ), υπήρξαν μαθήματα γενικής παιδείας που βγήκαν κερδισμένα και μαθήματα που βγήκαν χαμένα. Ανάμεσα στα τελευταία συγκαταλέγεται (είχε κανείς αμφιβολία;..) και το θρησκευτικό μάθημα - και ιδού γιατί:
- Σην Α’ τάξη των ΕΠΑΛ. ενώ οι ώρες για τα μαθήματα της Ιστορίας (2 ώρες / βδομάδα), της Φυσικής (3), της Αλγεβρας (3) παραμένουν οι ίδιες με το Γενικό Λύκειο (ΓΕΛ) και στη Νεοελληνική Γλώσσα αυξάνονται (4 στο ΓΕΛ, 5 στο ΕΠΑΛ!), στα Θρησκευτικά μειώνονται (2 στο ΓΕΛ, 1 στο ΕΠΑΛ)…
- Στη Β’ τάξη των ΕΠΑΛ, τα Μαθηματικά έχουν περισσότερες ώρες (5) στο εβδομαδιαίο πρόγραμμα απ’ ότι στα ΓΕΛ (4), όπως και η Φυσική (3 στο ΕΠΑΛ, 2 στα ΓΕΛ ), η Νεοελληνική Γλώσσα έχει τις ίδιες ώρες (2 στο ΓΕΛ, 2 στο ΕΠΑΛ), ενώ μειωμένες στο ΕΠΑΛ είναι οι ώρες διδασκαλίες στην Ιστορία (2 στο ΓΕΛ, 1 στο ΕΠΑΛ) και στα Θρησκευτικά (2 στα ΓΕΛ, 1 στο ΕΠΑΛ).
- Στη Γ’ τάξη των ΕΠΑΛ, τα Μαθηματικά και η Φυσική …ζούν και βασιλεύουν (με 5ωρο και 3ωρο, αντίστοιχα), η Νεοελληνική Γλώσσα συνεχίζει να υπάρχει (2ωρο), όπως και το μάθημα της Ιστορίας – έστω ως επιλεγόμενο (2ωρο). Τα Θρησκευτικά; Eξαφανίζονται!...
Φυσικά, η παραπάνω σύγκριση ουδεμία αντιπαράθεση επιδιώκει με τα άλλα μαθήματα και δη με τα μαθήματα θεωρητικής κατεύθυνσης (Ιστορία, Νεοελληνική Γλώσσα, κλπ.), στη συνάφεια των οποίων, εξ άλλου, ευρίσκεται και το μάθημα των Θρησκευτικών. Απλώς επιχειρεί να καταδείξει, με τη συγκριτική παράθεση αντικειμενικών δεδομένων, την συρρίκνωση που επιχειρείται στο θρησκευτικό μάθημα, στο επίπεδο της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης.
- Και για να’ χουμε συνολική εικόνα για το «ψαλίδισμα» που γίνεται στο ωρολόγιο πρόγραμμα για το θρησκευτικό μάθημα στο (ισότιμο με το ΓΕΛ, σ’ όλα τα’ άλλα πλην Θρησκευτικών…) ΕΠΑΛ, να πούμε ότι τα Θρησκευτικά στο ΓΕΛ έχουν σύνολο ωρών διδασκαλίας 5, ενώ στο ΕΠΑΛ μόλις 2 (ούτε τις μισές ώρες, δηλαδή. Με πρόχειρους υπολογισμούς προκύπτει ότι αν τα Θρησκευτικά είχαν 5 ώρες στο ΕΠΑΛ – όσες στο ΓΕΛ – θα υπήρχαν ακόμη 150 – 200 θέσεις για πλήρες ωράριο θεολόγων). Μετά απ’ όλα αυτά δεν είναι ιδιαίτερα δύσκολο να αντιληφθεί κανείς ποιες ειδικότητες καθηγητών μαθημάτων γενικής παιδείας (ξανα-) βγήκαν κερδισμένες και ποιες (ξανα-) βγήκαν χαμένες απ’ αυτήν την εκπαιδευτική μεταρρύθμιση στο χώρο της Β/βάθμιας εκπαίδευσης…
* Είπαμε ότι οι δυσμενείς αυτές εξελίξεις ούτε πρωτοφανείς είναι ούτε για το τέλος ενός εφιάλτη μοιάζουν, κι’ αυτό γιατί μόλις προχθές ο πρόεδρος του Εθνικού Συμβουλίου Παιδείας (ΕΣΥΠ) καθηγητής κ. Θ. Βερέμης, μιλώντας στη «Καθημερινή» (7/8/08, σελ. 3) για την «αναγκαιότητα αναβάθμισης του Λυκείου στη προοπτική αποσύνδεσής του από τις εξετάσεις εισαγωγής στα ΑΕΙ» (τις οποίες προτείνει να αναλάβουν τα ίδια τα πανεπιστήμια), έκανε λόγο για «μείωση των μαθημάτων στο Λύκειο». Και…δεν ξέρω γιατί, αλλά εμένα - στην αναφορά του κ. καθηγητού, περί μειώσεως των μαθημάτων - το μυαλό μου πήγε στα Θρησκευτικά…
* Ο Χάρης Ανδρεόπουλος είναι δημοσιογράφος – θεολόγος ΑΠΘ, παραγωγός της εκπομπής «Θεολογία και Κοινωνία» στο Ρ/Σ της Ι. Μητρόπολης Λάρισας (96,3 FM), καθηγητής Β/βάθμιας εκπ/σης (Γ/σιο Αρμενίου) και Γεν. Γραμματέας της Ενωσης Θεολόγων ν. Λάρισας (http://theologylar.blogspot.com)
* ΑΡΘΡΟ στην "Ελευθερία" της Κυριακής (17/08/2008, σελ. 6, http://www.eleftheria.gr/viewarticle.asp?aid=1450&pid=19&CategoryID=19)
(Aναδημοσίευση στις εκπαιδευτικές ιστοσελίδες
Η αγωνία του θεολόγου…*
* Η παιδαγωγική αντιμετώπιση του προβλήματος, μέσω της θέσπισης εναλλακτικών μαθημάτων για τους μαθητές που θα ζητήσουν απαλλαγή * Οι προτάσεις ειδικών επιστημόνων για
την φυσιογνωμία και το περιεχόμενο του θρησκευτικού μαθήματος
Του Χάρη Ανδρεόπουλου*
xaan@theo.auth.gr
Μ’ αφορμή την εγκύκλιο του υπ. Παιδείας περί της απαλλαγής απ’ το θρησκευτικό μάθημα με μια απλή δήλωση (χωρίς να απαιτείται καμμιά εξήγηση, κλπ), τις τελευταίες ημέρες έχει ξεκινήσει ένας δημόσιος διάλογος για τα θέματα της διδασκαλίας των Θρησκευτικών και του χαρακτήρα, της φυσιογνωμίας του μαθήματος στη πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση. Συμβολή σ’ αυτόν τον διάλογο – και σε συνέχεια του από 3ης/8/2008 άρθρου μας στην «Ελευθερία» ( http://www.eleftheria.gr/viewarticle.asp?aid=1058&pid=19&CategoryID=19) - επιθυμούν ν’ αποτελέσουν και οι παρακάτω σκέψεις και απόψεις, οι οποίες, φυσικά, δεν διεκδικούν το ...αλάθητο, αλλά, αντιθέτως, επιδιώκουν τον αντίλογο και την – κατά τον αείμνηστο δάσκαλο όσων αποφοιτήσαμε απ’ το Θεολογικό τμήμα του ΑΠΘ, Νίκο Ματσούκα - «δημιουργική αντιπαράθεση», σύμφωνα με την ορθή, εννοιολογικά, σημασία της λέξεως, δηλαδή, «όχι με την έννοια της σύγκρουσης, αλλά της σύγκρισης απόψεων», όπως εξηγούσε και ερμήνευε αυθεντικά την «αντιπαράθεση» ο αείμνηστος δάσκαλος.
- Κατά την άποψή μας το μάθημα έχει εν μέρει τη βιωματική του διάσταση, καθώς έχει ως επίκεντρο τη θρησκευτική παράδοση της χώρας - η οποία υποστασιάζεται στην ορθόδοξη χριστιανική διδασκαλία – αλλά, κατά βάση και κυρίαρχα έχει γνωσιολογικό χαρακτήρα, με ευρύτερη παιδευτική αξία, αφού και για τις λοιπές χριστιανικές ομολογίες και τ’ άλλα θρησκεύματα ενημερώνει (σε Γυμνάσιο – Λύκειο, αλλά από πέρυσι και στην ΣΤ’ Δημοτικού!) και αποβλέπει γενικότερα στην ενημέρωση των μαθητών για το θρησκευτικό φαινόμενο και ειδικότερα στη κατανόηση της θρησκευτικής διάστασης των επιμέρους θεμάτων της ζωής, καθώς και για τις επιδράσεις του θρησκευτικού πιστεύω στα μνημεία του πολιτισμού.
Ναι, λοιπόν, έχει μια ομολογιακή «κλίση» το μάθημα (αντίστοιχη με την ελληνοκεντρική «κλίση» του μαθήματος της Ιστορίας), αλλά, δεν είναι μονοδιάστατο ομολογιακό, και, φυσικά, σε καμμιά περίπτωση «μονολιθικό», «μονοφωνικό», ή «κατηχητικό», όπως ορισμένοι το θεωρούν. Και τα νέα βιβλία Θρησκευτικών του Γυμνασίου αξιολογήθηκαν θετικά από τη συντριπτική πλειοψηφία του επιστημονικού κόσμου. Ενδεικτικώς αναφέρουμε τη θετική κρίση που έχει εκφράσει με σχετική ανακοίνωσή του το τμήμα Θεολογίας του ΑΠΘ (http://web.auth.gr/theo/Letter%20_21_12_06.pdf.), το οποίο κάθε άλλο παρά για ομολογιακή «κλίση» μπορεί κατηγορηθεί, ή «συντηρητικό» να χαρακτηρισθεί. «Τα νέα βιβλία Θρησκευτικών, στη μορφή και το περιεχόμενό τους, είναι τα επιτυχέστερα όλων όσων μέχρι σήμερα έχουν κυκλοφορήσει…», τονίζει το τμήμα Θεολογίας στο (από 21ης/12/2006 και υπογραφόμενο από τον τότε πρόεδρο, καθηγητή κ. Μιλτ. Κωνσταντίνου), υπόμνημά του προς την τότε υπουργό Παιδείας κ. Μαρ. Γιαννάκου.
ΟΙ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ
Αξίζει πάντως ν’ αναφερθεί ότι για το θέμα του χαρακτήρα του θρησκευτικού μαθήματος εδώ και χρόνια διεξάγεται ένας επιστημονικός διάλογος στο πλαίσιο του οποίου έχουν κατατεθεί πολλές και ενδιαφέρουσες απόψεις. Όπως, παραδείγματος χάριν, η (κατατεθείσα το 1981, σε συνέδριο της Ενωσης Θεολόγων) πρόταση του αείμνηστου καθηγητή Νικ. Ματσούκα να αποκτήσει το μάθημα «πολιτιστικό» χαρακτήρα έχοντας σαφέστατο γνωστικό και όχι βιωματικό ή κατηχητικό χαρακτήρα και ως περιεχόμενο τα μνημεία του πολιτισμού της ελληνορθόδοξης παράδοσης και της συνολικής Ορθοδοξίας. Πρόκειται για μια πρόταση την οποία τα τελευταία χρόνια εξειδίκευσε περαιτέρω και θεωρητικοποίησε ο πάρεδρος του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου και επιστημονικός υπεύθυνος της Ακαδημίας Θεολογικών Σπουδών της Ι. Μητροπόλεως Δημητριάδος Παν. Καλαϊτζίδης. Τη διδασκαλία του μαθήματος μέσα από ένα πνεύμα που θα το διαπερνά μια «θεολογία της πολυπολιτισμικότητας», η οποία δεν θα έχει τίποτε κοινό με το πνεύμα του συγκρητισμού, προτείνει ο σύμβουλος Θεολόγων στο Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Σταύρος Γιαγκάζογλου, τονίζοντας ότι στοιχεία μιας τέτοιας θεολογίας, όπως ο αλληλοσεβασμός, η αποδοχή και ειρηνική συνύπαρξη με τη θρησκευτική ή όποια άλλη ετερότητα, είναι διάσπαρτα στη Βίβλο και τα πατερικά κείμενα.
Υπάρχουν επίσης οι προτάσεις του καθηγητή του τμήματος Θεολογίας του ΑΠΘ Ιωαν. Πέτρου, βάσει της οποίας το θρησκευτικό μάθημα θα πρέπει να έχει καθαρά «γνωσιολογικό» περιεχόμενο, με βάση το κριτήριο του πολιτισμού, του διευθυντή του περιοδικού «Νέα Εστία», Στ. Ζουμπουλάκη, ο οποίος αμφισβητώντας καίρια τον ομολογιακό χαρακτήρα, προτείνει το «βιβλικό» μάθημα ως περιεχόμενο των Θρησκευτικών στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής αρχής του ουδετερόθρησκου (όπως το εισηγείται ο γάλλος διανοητής Ρεζίς Ντεμπρέ) σχολείου. Ακόμη έχει διατυπωθεί η κριτική πρόταση του καθηγητή του Συνταγματικού Δικαίου Γεωγ. Σωτηρέλη, ο οποίος τάσσεται υπέρ του «θρησκειολογικού» χαρακτήρα του μαθήματος για να συνεχίσει νά’ ναι υποχρεωτικό, ειδ’ άλλως, λέει, να γίνει προαιρετικό και να αντικατασταθεί με ένα εναλλακτικό - επιλεγόμενο μάθημα που θα έχει ως περιεχόμενο βασικές γνώσεις θρησκειολογίας και ηθικής (όπως ισχύει σε χώρες της Ε.Ε., και το αναλύουμε παρακάτω).
ΕΠΕΙΓΟΝΤΩΣ ΛΥΣΗ!
Πολλές και ενδιαφέρουσες, λοιπόν, οι απόψεις για το δέον γενέσθαι με το μάθημα των Θρησκευτικών. Θα πρέπει το υπουργείο Παιδείας, ως συντονιστικό κέντρο και φορέας που έχει και την ευθύνη για τη χάραξη της εκπαιδευτικής πολιτικής, ν’ αναλάβει τη θεσμική πρωτοβουλία για τη συγκρότηση μιας ad hoc Επιστημονικής Επιτροπής, στην οποία θα συμμετάσχουν εκπρόσωποι των πανεπιστημιακών μας σχολών (από τα τμήματα Θεολογίας, Νομικής, Παιδαγωγικό, κ.α.), επιστημονικών φορέων (Ενωση Θεολόγων, ΟΛΜΕ, ΔΟΕ), ειδικοί επιστήμονες από τους κλάδους της Διδακτικής των Θρησκευτικών, του Συνταγματικού Δικαίου, και όποιοι άλλοι κρίνονται απαραίτητοι για τη διαμόρφωση μιας ισορροπημένης και κοινά αποδεκτής εκπαιδευτικής πρότασης για τη φυσιογνωμία και το περιεχόμενο του μαθήματος, μιας πρότασης που θα βγάλει το μάθημα από τη πορεία του …«Γολγοθά» στην οποία πορεύεται τα τελευταία χρόνια. Φυσικά, στην εν λόγω Επιτροπή θα μπορούσαν – και πρέπει, κατά τη γνώμη μας - να συμμετάσχουν εκπρόσωπος της Εκκλησίας της Ελλάδος, αλλά (γιατί όχι;) και εκπρόσωποι των άλλων χριστιανικών ομολογιών (δηλ. του Ρωμαιοκαθολικισμού και Προτεσταντισμού) και θρησκειών (του Ιουδαϊσμού και Μουσουλμανισμού).
Βεβαίως, μέχρι να συμβεί αυτό, θα πρέπει να υπάρξει πρόνοια για την αντιμετώπιση των προβλημάτων που είναι πιθανό να δημιουργήσει σε πρακτικό επίπεδο η εγκύκλιος για την απαλλαγή από το μάθημα. Αυτή τη στιγμή, εν όψει της νέας σχολικής χρονιάς, ο κλάδος των 4.000 υπηρετούντων Θεολόγων ευρίσκεται σε αναστάτωση και αγωνία καθώς η δυνατότητα της απαλλαγής απειλεί να δημιουργήσει πρόσθετα προβλήματα στην (ήδη προβληματική!) συμπλήρωση ωραρίου για τον κλάδο (ΠΕ 01).
ΡΥΘΜΙΣΗ
Το υπουργείο οφείλει να λάβει υπ’ όψιν του τη σχολική πραγματικότητα και την ψυχολογία «αποφόρτισης» που αναπτύσσεται σε παρόμοιες περιπτώσεις σε μαθητές και γονείς, τη στιγμή μάλιστα που σε ένα εξετασιοκεντρικό σύστημα, όπως το δικό μας, στις λυκειακές ειδικά τάξεις το ενδιαφέρον επικεντρώνεται στα πανελλαδικώς εξεταζόμενα μαθήματα, με αποτέλεσμα τα λοιπά μαθήματα να μπαίνουν τρόπον τινά στο περιθώριο. Ετσι είναι πιθανό πολλοί μαθητές, ειδικά στο Λύκειο, αφ’ ης στιγμής το θρησκευτικό μάθημα γίνεται επι της ουσίας προαιρετικό, να θελήσουν να έχουν δύο ώρες λιγότερες μάθημα την εβδομάδα.
Το υπ. Παιδείας έχει άραγε φροντίσει να αντιμετωπίσει μια πιθανή τέτοια εξέλιξη με παιδαγωγικούς όρους; Εχει, δηλαδή, μεριμνήσει για τις περιπτώσεις των ενδεχομένων μαζικών απαλλαγών να υπάρχει η ανάλογη αντικατάσταση του 2ώρου με ένα άλλο ανθρωπιστικής φύσης μάθημα, όπως π.χ. συμβαίνει σε χώρες της Ευρωπαϊκής Ενωσης;
Σε χώρες όπως στη Γερμανία, Φινλανδία, Βέλγιο, Πορτογαλία, Λουξεμβούργο, κ.α., έχει θεσπιθεί στη θέση του θρησκευτικού μαθήματος ένα εναλλακτικό μάθημα, όπως π.χ. Ηθική, Φιλοσοφία, κλπ., το οποίο είναι υποχρεωμένοι να παρακολουθούν οι μαθητές που ζητούν απαλλαγή από τα Θρησκευτικά. Παρόμοια ρύθμιση, για λόγους εναρμόνισης με τα ευρωπαϊκά δεδομένα, οφείλει, κατά τη γνώμη μας, να προωθήσει και το δικό μας υπ. Παιδείας, προκειμένου να αποφευχθούν φαινόμενα αιτήσεων απαλλαγής χάριν ευκολίας, από μαθητές, δηλαδή, που ενώ ουδένα «πρόβλημα συνείδησης» έχουν, απλώς θα θελήσουν μείωση των ωρών φοίτησής τους στο σχολείο για να «αποφορτισθούν» από μέρος των υποχρεώσεών τους. Ανάλογη ρύθμιση θα πρέπει, φυσικά, να υπάρξει και στα Δημοτικά σχολεία και για το θέμα της απασχόλησης των μαθητών, για τους οποίους οι γονείς θα ζητήσουν απαλλαγή, αλλά και για τη αντιμετώπιση του διδακτικού ωραρίου των δασκάλων.
Τέλος, οι ίδιοι οι θεολόγοι θα πρέπει να αντιληφθούν (-με) ότι για να συνεχίσει να έχει μέλλον ο κλάδος στην εκπαίδευση, θα πρέπει μαζί με τη μαρτυρία αγάπης τους για το μάθημα να εκδηλώσουν και τη διαμαρτυρία τους για τις αρνητικές εξελίξεις, οι οποίες ούτε πρωτοφανείς είναι, ούτε για τελευταίες μοιάζουν…
ΑΠΩΛΕΙΕΣ ΚΑΙ ΣΤΑ ΕΠΑΛ…
Ενδεικτικά να αναφέρουμε ότι τα τελευταία δύο χρόνια, από τη μεταρρύθμιση που πραγματοποιήθηκε στη Β/θμια τεχνική και επαγγελματική εκπαίδευση με τον ν. 3475/2006, στα προγράμματα διδασκαλίας των νεοϊδρυθέντων Επαγγελματικών Λυκείων (ΕΠΑΛ), υπήρξαν μαθήματα γενικής παιδείας που βγήκαν κερδισμένα και μαθήματα που βγήκαν χαμένα. Ανάμεσα στα τελευταία συγκαταλέγεται (είχε κανείς αμφιβολία;..) και το θρησκευτικό μάθημα - και ιδού γιατί:
- Σην Α’ τάξη των ΕΠΑΛ. ενώ οι ώρες για τα μαθήματα της Ιστορίας (2 ώρες / βδομάδα), της Φυσικής (3), της Αλγεβρας (3) παραμένουν οι ίδιες με το Γενικό Λύκειο (ΓΕΛ) και στη Νεοελληνική Γλώσσα αυξάνονται (4 στο ΓΕΛ, 5 στο ΕΠΑΛ!), στα Θρησκευτικά μειώνονται (2 στο ΓΕΛ, 1 στο ΕΠΑΛ)…
- Στη Β’ τάξη των ΕΠΑΛ, τα Μαθηματικά έχουν περισσότερες ώρες (5) στο εβδομαδιαίο πρόγραμμα απ’ ότι στα ΓΕΛ (4), όπως και η Φυσική (3 στο ΕΠΑΛ, 2 στα ΓΕΛ ), η Νεοελληνική Γλώσσα έχει τις ίδιες ώρες (2 στο ΓΕΛ, 2 στο ΕΠΑΛ), ενώ μειωμένες στο ΕΠΑΛ είναι οι ώρες διδασκαλίες στην Ιστορία (2 στο ΓΕΛ, 1 στο ΕΠΑΛ) και στα Θρησκευτικά (2 στα ΓΕΛ, 1 στο ΕΠΑΛ).
- Στη Γ’ τάξη των ΕΠΑΛ, τα Μαθηματικά και η Φυσική …ζούν και βασιλεύουν (με 5ωρο και 3ωρο, αντίστοιχα), η Νεοελληνική Γλώσσα συνεχίζει να υπάρχει (2ωρο), όπως και το μάθημα της Ιστορίας – έστω ως επιλεγόμενο (2ωρο). Τα Θρησκευτικά; Eξαφανίζονται!...
Φυσικά, η παραπάνω σύγκριση ουδεμία αντιπαράθεση επιδιώκει με τα άλλα μαθήματα και δη με τα μαθήματα θεωρητικής κατεύθυνσης (Ιστορία, Νεοελληνική Γλώσσα, κλπ.), στη συνάφεια των οποίων, εξ άλλου, ευρίσκεται και το μάθημα των Θρησκευτικών. Απλώς επιχειρεί να καταδείξει, με τη συγκριτική παράθεση αντικειμενικών δεδομένων, την συρρίκνωση που επιχειρείται στο θρησκευτικό μάθημα, στο επίπεδο της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης.
- Και για να’ χουμε συνολική εικόνα για το «ψαλίδισμα» που γίνεται στο ωρολόγιο πρόγραμμα για το θρησκευτικό μάθημα στο (ισότιμο με το ΓΕΛ, σ’ όλα τα’ άλλα πλην Θρησκευτικών…) ΕΠΑΛ, να πούμε ότι τα Θρησκευτικά στο ΓΕΛ έχουν σύνολο ωρών διδασκαλίας 5, ενώ στο ΕΠΑΛ μόλις 2 (ούτε τις μισές ώρες, δηλαδή. Με πρόχειρους υπολογισμούς προκύπτει ότι αν τα Θρησκευτικά είχαν 5 ώρες στο ΕΠΑΛ – όσες στο ΓΕΛ – θα υπήρχαν ακόμη 150 – 200 θέσεις για πλήρες ωράριο θεολόγων). Μετά απ’ όλα αυτά δεν είναι ιδιαίτερα δύσκολο να αντιληφθεί κανείς ποιες ειδικότητες καθηγητών μαθημάτων γενικής παιδείας (ξανα-) βγήκαν κερδισμένες και ποιες (ξανα-) βγήκαν χαμένες απ’ αυτήν την εκπαιδευτική μεταρρύθμιση στο χώρο της Β/βάθμιας εκπαίδευσης…
* Είπαμε ότι οι δυσμενείς αυτές εξελίξεις ούτε πρωτοφανείς είναι ούτε για το τέλος ενός εφιάλτη μοιάζουν, κι’ αυτό γιατί μόλις προχθές ο πρόεδρος του Εθνικού Συμβουλίου Παιδείας (ΕΣΥΠ) καθηγητής κ. Θ. Βερέμης, μιλώντας στη «Καθημερινή» (7/8/08, σελ. 3) για την «αναγκαιότητα αναβάθμισης του Λυκείου στη προοπτική αποσύνδεσής του από τις εξετάσεις εισαγωγής στα ΑΕΙ» (τις οποίες προτείνει να αναλάβουν τα ίδια τα πανεπιστήμια), έκανε λόγο για «μείωση των μαθημάτων στο Λύκειο». Και…δεν ξέρω γιατί, αλλά εμένα - στην αναφορά του κ. καθηγητού, περί μειώσεως των μαθημάτων - το μυαλό μου πήγε στα Θρησκευτικά…
* Ο Χάρης Ανδρεόπουλος είναι δημοσιογράφος – θεολόγος ΑΠΘ, παραγωγός της εκπομπής «Θεολογία και Κοινωνία» στο Ρ/Σ της Ι. Μητρόπολης Λάρισας (96,3 FM), καθηγητής Β/βάθμιας εκπ/σης (Γ/σιο Αρμενίου) και Γεν. Γραμματέας της Ενωσης Θεολόγων ν. Λάρισας (http://theologylar.blogspot.com)
* ΑΡΘΡΟ στην "Ελευθερία" της Κυριακής (17/08/2008, σελ. 6, http://www.eleftheria.gr/viewarticle.asp?aid=1450&pid=19&CategoryID=19)
(Aναδημοσίευση στις εκπαιδευτικές ιστοσελίδες
Τετάρτη 13 Αυγούστου 2008
Διαμαρτυρία και από την ΠΕΘ Τρικάλων - Ζητείται η ανάκληση της εγκυκλίου του ΥΠΕΠΘ
ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΕΝΩΣΗ ΘΕΟΛΟΓΩΝ
Παράρτημα Νομού Τρικάλων
Κονδύλη & Σολωμού
42100 ΤΡΙΚΑΛΑ
Τηλ. 24310 26549 Τρίκαλα 12-8-08
Αριθμ. Πρωτ: 3
Προς τον αξιότιμο κύριοΕυριπίδη Στυλιανίδη,
Υπουργό Εθνικής Παιδείας & Θρησκευμάτων
Αξιότιμε κύριε Υπουργέ,
Με της εγκυκλίους υπ΄ αριθ. 91109/Γ2/10-7-2008 και 104071/Γ2/4-8-2008, το υπουργείο Παιδείας επισημαίνει ότι μπορεί να απαλλάσσεται ο κάθε μαθητής με μια απλή υπεύθυνη δήλωση του ιδίου ,η του κηδεμόνα του, χωρίς να υποχρεούται καν να δηλώνει τον λόγο, κάτι που συνέβαινε έως τώρα. Με έκπληξη πληροφορηθήκαμε την απόφαση της πολιτικής ηγεσίας του Υπουργείου και το σκεπτικό της εγκυκλίου. Πολλοί γνωστοί κύκλοι θριαμβολόγησαν γιατί η εγκύκλιος αυτή όπως πιστεύουν θα οδηγήσει, επί τέλους, στην κατάργηση του μαθήματος των Θρησκευτικών στα σχολεία. Εν μέσω καλοκαιριού λοιπόν και αιφνιδιαστικά, τα κέντρα που πολεμούν την Ορθοδοξία και προωθούν τον αποχριστιανισμό, προσπαθούν να απογυμνώσουν την ελληνική νεολαία από την Ορθόδοξη πολιτισμική της κληρονομιά. Το υπουργείο μιλάει για εναρμόνιση της ελληνικής νομοθεσίας με ρυθμίσεις του ευρωπαϊκού δικαίου, τροφοδοτώντας για μια ακόμη φορά έντονες αντιπαραθέσεις για την αναγκαιότητα και τη μορφή του μαθήματος των θρησκευτικών στη Μέση Εκπαίδευση στην Ελλάδα. Εν όψει τούτων και για να γίνει γνωστή η προσπάθεια παραπληροφόρησης κρίναμε ότι θα έπρεπε να παραθέσουμε την είδηση όπως αυτή πέρασε - δημοσιεύθηκε σε κάποιες εφημερίδες και πρακτορεία ειδήσεων:
1. Απαλλαγή από τα Θρησκευτικά με μια απλή δήλωση (ΧΩΡΙΣ ΠΛΕΟΝ ΤΗΝ ΥΠΟΧΡΕΩΣΗ ΑΙΤΙΟΛΟΓΗΣΗΣ) - ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ 31-07-2008.
2. Εκτός Θρησκευτικών με μια δήλωση . Η είδηση αρχίζει : Χωρίς κάποια διαδικασία παραπάνω από μια υπεύθυνη δήλωση Χωρίς κάποια διαδικασία παραπάνω από μια υπεύθυνη δήλωση θα απαλλάσσονται, πλέον, από το μάθημα των Θρησκευτικών όσοι μαθητές το επιθυμούν, χωρίς να χρειάζεται οι κηδεμόνες τους να αιτιολογήσουν την απόφαση τους αυτή.http://www.skai.gr/master_story.php?id=89671
3. Με δήλωση η εξαίρεση από τα Θρησκευτικά . Με μία απλή δήλωση ότι επιθυμούν να εξαιρεθούν από το μάθημα των Θρησκευτικών, θα απαλλάσσονται πλέον από το συγκεκριμένο μάθημα."http://ant1online.gr/Society/Education/Pages/20087/67ef10a3-829e-4a9a-ba46-5468373a7ec2.aspx" .
4. Απαλλαγή από τα Θρησκευτικά με μια απλή δήλωση. Με μια υπεύθυνη δήλωση και χωρίς κάποια παραπάνω διαδικασία, θα μπορούν να απαλλάσσονται πλέον, από το μάθημα των Θρησκευτικών όσοι μαθητές το επιθυμούν, χωρίς να χρειάζεται οι κηδεμόνες τους να αιτιολογήσουν την απόφαση τους αυτή. "http://zougla.gr/news.php?id=5698" .
5. Προαιρετικά τα Θρησκευτικά. Απλούστερη γίνεται η διαδικασία απαλλαγής όσων μαθητών δεν επιθυμούν να παρακολουθήσουν το μάθημα των Θρησκευτικών στα σχολεία, αφού στο εξής θα απαιτείται μια απλή δήλωση των γονέων, χωρίς αιτιολόγηση. ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΤΥΠΟΣ 31-07-08 .
6. Εύκολη απαλλαγή από Θρησκευτικά Πιο εύκολη γίνεται η απαλλαγή των μαθητών από τη διδασκαλία του μαθήματος των Θρησκευτικών στα ελληνικά σχολεία με απόφαση του υπουργείου Παιδείας. ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ 31-07-08.
7. «Προαιρετικά τα θρησκευτικά» Με εγκύκλιο του υπουργείου Παιδείας (στις 10 Ιούλη) το μάθημα των θρησκευτικών θεωρείται προαιρετικό. ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ 1-8-08.
8. «Έρχεται μαζική φυγή από τα Θρησκευτικά». TA NEA 1- 8 - 08.
Για όλα αυτά θέλουμε να καταγράψουμε κάποιες σκέψεις μας.-Αυτή την αρνητική εντύπωση για το μάθημα την δημιούργησε η συγκεκριμένη επιπόλαιη εγκύκλιος που είναι δοσμένη έτσι ώστε να δημιουργεί πρόβλημα , ευκαιρία για παραπληροφόρηση και πόλεμο για μια ακόμη φορά κατά του μαθήματος . Πως η Ελληνική Πολιτεία υιοθετεί χωρίς σοβαρή σκέψη μία απλή σύσταση της Αρχής του Συνηγόρου του Πολίτη; Όταν υπάρχουν η εγκύκλιος Γ2/61723-13/6/2002 και το δελτίο Τύπου 24/2/2005, δεν νομίζουμε ότι υπήρχε λόγος για όλη αυτή την αναταραχή.-Τι εξυπηρετεί, η νέα εγκύκλιος όταν είναι γνωστό ότι η απαλλαγή από το μάθημα των θρησκευτικών ισχύει για τους μαθητές που ήταν αλλόθρησκοι και αλλόδοξοι ( αν βέβαια το επιθυμούν και οι ίδιοι);Το μάθημα εκπληρώνει παιδαγωγικούς και όχι εκκλησιαστικούς σκοπούς. Γι΄ αυτό και η απαλλαγή από το μάθημα εσφαλμένα θεωρείται ως προστασία της συνειδήσεως και της ανεξιθρησκίας των μαθητών .Τα παιδιά με βάση τις Οδηγίες του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου, διδάσκονται το φαινόμενο της θρησκείας, με ιδιαίτερη βαρύτητα στον υπαρκτό θρησκευτικό πολιτισμό και παράδοση της χώρας.
-Αν το μάθημα των Θρησκευτικών γίνει προαιρετικό τότε θα πρέπει να εφαρμοσθεί η ίδια αρχή και για άλλα μαθήματα. Στα σχολεία, εκτός από παιδιά θρησκευτικών μειονοτήτων, υπάρχουν και παιδιά εθνικών μειονοτήτων! Μήπως δεν είναι τυχαία η αλλοίωση της εθνικής μας ιστορίας τα τελευταία χρόνια;
-Στο Σύνταγμα που ακόμα ισχύει και δεν άλλαξε, σκοπός και στόχος της εκπαίδευσης είναι: ότι «Η παιδεία αποτελεί βασική αποστολή του Κράτους και έχει σκοπό την ηθική, πνευματική, επαγγελματική και φυσική αγωγή των Ελλήνων, την ανάπτυξη της εθνικής και θρησκευτικής συνείδησης και τη διάπλασή τους σε ελεύθερους και υπεύθυνους πολίτες.» ΑΡΘΡΟ 16,2. Προβλέπει δηλαδή ως «σκοπό» της παιδείας την «ανάπτυξη της θρησκευτικής συνείδησης».Στο σύγχρονο Ελληνικό κράτος δεν υπάρχει κεντρικός σκοπός της παιδείας;
-Κατά πόσο εφαρμόζεται η επιταγή του συντάγματος , που ορίζει ότι η εκπαίδευση των παιδιών στα σχολεία της χώρα μας πρέπει να διακατέχεται από τα γνήσια στοιχεία της ορθόδοξης παράδοσης( Ν.1566/1985, άρθρο 1);
-Κάθε άνθρωπος έχει δικαίωμα να πιστεύει ή να μην πιστεύει , χωρίς αυτό να έχει επίπτωση στην κοινωνική του ζωή .Το ζητούμενο είναι εάν την αρχή αυτή την παραβιάζει ένα σχολικό μάθημα. Τα προσωπικά δεδομένα των μαθητών δεν κινδυνεύουν από ένα μάθημα. Κινδυνεύουν από τόσους άλλους παράγοντες που πολλοί από αυτούς υπάρχουν και στα σχολεία. -Το μάθημα ουσιαστικά καταργείται , εφόσον όσοι απαλλάσσονται από αυτό δεν το αναπληρώνουν με κάποιο άλλο π.χ. Ηθικής . Μήπως ωθούμε τους μαθητές με κίνητρο την τεμπελιά, να ζητούν απαλλαγή από το μάθημα και έτσι αφού απαξιωθεί και συρρικνωθεί στη συνέχεια να καταργηθεί;
-Το Υπουργείο Παιδείας αντιφάσκει όταν από την μια πλευρά προωθεί μεθόδους διδασκαλίας όπως η διαθεματικότητα και διεπιστημονικότητα και από την άλλη ουσιαστικά υποβαθμίζει το μάθημα των θρησκευτικών σε προαιρετικό. Για τους παραπάνω λόγους, κ. Υπουργέ, το Παράρτημα Νομού Τρικάλων της Πανελλήνιας Ένωσης Θεολόγων διαμαρτύρεται εντονότατα και ζητά την ανάκληση της απόφασης που αφορά το μάθημα των θρησκευτικών.
Με εκτίμηση
Για το Διοικητικό Συμβούλιο
του Παραρτήματος Νομού Τρικάλων
της Πανελλήνιας Ένωσης Θεολόγων
Ο Πρόεδρος Ιερεύς Απόστολος Μανώλης
ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ
1. Αξιότιμο κ. Κων. Καραμανλή Πρόεδρο της Κυβερνήσεως
2. Ιερά Σύνοδο της Εκκλησίας της Ελλάδος
3. Αξιότιμο κ. Ανδρέα Λυκουρέντζο, Υφυπουργό Εθνικής Παιδείας & Θρησκευμάτων
4. κ. Γενικό Γραμματέα του ΥΠΕΠΘ
5. Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη Τρίκκης και Σταγών κ. Αλέξιο
6. Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη Σταγών και Μετεώρων κ. Σεραφείμ
7. Σχολικό Σύμβουλο Θεολόγων Ν. Τρικάλων
8. Πανελλήνια Ένωση Θεολόγων
----------------------------------------------------------------------------------
* Θερμά συγχαρητήρια στην ΠΕΘ Τρικάλων και στον άγωνιστή πρόεδρο αυτής αιδεσιμολογιώτατο π. Απόστολο Μανώλη για την εμπεριστατωμένη επιστολή προς τον υπ. Παιδείας.
Παράρτημα Νομού Τρικάλων
Κονδύλη & Σολωμού
42100 ΤΡΙΚΑΛΑ
Τηλ. 24310 26549 Τρίκαλα 12-8-08
Αριθμ. Πρωτ: 3
Προς τον αξιότιμο κύριοΕυριπίδη Στυλιανίδη,
Υπουργό Εθνικής Παιδείας & Θρησκευμάτων
Αξιότιμε κύριε Υπουργέ,
Με της εγκυκλίους υπ΄ αριθ. 91109/Γ2/10-7-2008 και 104071/Γ2/4-8-2008, το υπουργείο Παιδείας επισημαίνει ότι μπορεί να απαλλάσσεται ο κάθε μαθητής με μια απλή υπεύθυνη δήλωση του ιδίου ,η του κηδεμόνα του, χωρίς να υποχρεούται καν να δηλώνει τον λόγο, κάτι που συνέβαινε έως τώρα. Με έκπληξη πληροφορηθήκαμε την απόφαση της πολιτικής ηγεσίας του Υπουργείου και το σκεπτικό της εγκυκλίου. Πολλοί γνωστοί κύκλοι θριαμβολόγησαν γιατί η εγκύκλιος αυτή όπως πιστεύουν θα οδηγήσει, επί τέλους, στην κατάργηση του μαθήματος των Θρησκευτικών στα σχολεία. Εν μέσω καλοκαιριού λοιπόν και αιφνιδιαστικά, τα κέντρα που πολεμούν την Ορθοδοξία και προωθούν τον αποχριστιανισμό, προσπαθούν να απογυμνώσουν την ελληνική νεολαία από την Ορθόδοξη πολιτισμική της κληρονομιά. Το υπουργείο μιλάει για εναρμόνιση της ελληνικής νομοθεσίας με ρυθμίσεις του ευρωπαϊκού δικαίου, τροφοδοτώντας για μια ακόμη φορά έντονες αντιπαραθέσεις για την αναγκαιότητα και τη μορφή του μαθήματος των θρησκευτικών στη Μέση Εκπαίδευση στην Ελλάδα. Εν όψει τούτων και για να γίνει γνωστή η προσπάθεια παραπληροφόρησης κρίναμε ότι θα έπρεπε να παραθέσουμε την είδηση όπως αυτή πέρασε - δημοσιεύθηκε σε κάποιες εφημερίδες και πρακτορεία ειδήσεων:
1. Απαλλαγή από τα Θρησκευτικά με μια απλή δήλωση (ΧΩΡΙΣ ΠΛΕΟΝ ΤΗΝ ΥΠΟΧΡΕΩΣΗ ΑΙΤΙΟΛΟΓΗΣΗΣ) - ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ 31-07-2008.
2. Εκτός Θρησκευτικών με μια δήλωση . Η είδηση αρχίζει : Χωρίς κάποια διαδικασία παραπάνω από μια υπεύθυνη δήλωση Χωρίς κάποια διαδικασία παραπάνω από μια υπεύθυνη δήλωση θα απαλλάσσονται, πλέον, από το μάθημα των Θρησκευτικών όσοι μαθητές το επιθυμούν, χωρίς να χρειάζεται οι κηδεμόνες τους να αιτιολογήσουν την απόφαση τους αυτή.http://www.skai.gr/master_story.php?id=89671
3. Με δήλωση η εξαίρεση από τα Θρησκευτικά . Με μία απλή δήλωση ότι επιθυμούν να εξαιρεθούν από το μάθημα των Θρησκευτικών, θα απαλλάσσονται πλέον από το συγκεκριμένο μάθημα."http://ant1online.gr/Society/Education/Pages/20087/67ef10a3-829e-4a9a-ba46-5468373a7ec2.aspx" .
4. Απαλλαγή από τα Θρησκευτικά με μια απλή δήλωση. Με μια υπεύθυνη δήλωση και χωρίς κάποια παραπάνω διαδικασία, θα μπορούν να απαλλάσσονται πλέον, από το μάθημα των Θρησκευτικών όσοι μαθητές το επιθυμούν, χωρίς να χρειάζεται οι κηδεμόνες τους να αιτιολογήσουν την απόφαση τους αυτή. "http://zougla.gr/news.php?id=5698" .
5. Προαιρετικά τα Θρησκευτικά. Απλούστερη γίνεται η διαδικασία απαλλαγής όσων μαθητών δεν επιθυμούν να παρακολουθήσουν το μάθημα των Θρησκευτικών στα σχολεία, αφού στο εξής θα απαιτείται μια απλή δήλωση των γονέων, χωρίς αιτιολόγηση. ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΤΥΠΟΣ 31-07-08 .
6. Εύκολη απαλλαγή από Θρησκευτικά Πιο εύκολη γίνεται η απαλλαγή των μαθητών από τη διδασκαλία του μαθήματος των Θρησκευτικών στα ελληνικά σχολεία με απόφαση του υπουργείου Παιδείας. ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ 31-07-08.
7. «Προαιρετικά τα θρησκευτικά» Με εγκύκλιο του υπουργείου Παιδείας (στις 10 Ιούλη) το μάθημα των θρησκευτικών θεωρείται προαιρετικό. ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ 1-8-08.
8. «Έρχεται μαζική φυγή από τα Θρησκευτικά». TA NEA 1- 8 - 08.
Για όλα αυτά θέλουμε να καταγράψουμε κάποιες σκέψεις μας.-Αυτή την αρνητική εντύπωση για το μάθημα την δημιούργησε η συγκεκριμένη επιπόλαιη εγκύκλιος που είναι δοσμένη έτσι ώστε να δημιουργεί πρόβλημα , ευκαιρία για παραπληροφόρηση και πόλεμο για μια ακόμη φορά κατά του μαθήματος . Πως η Ελληνική Πολιτεία υιοθετεί χωρίς σοβαρή σκέψη μία απλή σύσταση της Αρχής του Συνηγόρου του Πολίτη; Όταν υπάρχουν η εγκύκλιος Γ2/61723-13/6/2002 και το δελτίο Τύπου 24/2/2005, δεν νομίζουμε ότι υπήρχε λόγος για όλη αυτή την αναταραχή.-Τι εξυπηρετεί, η νέα εγκύκλιος όταν είναι γνωστό ότι η απαλλαγή από το μάθημα των θρησκευτικών ισχύει για τους μαθητές που ήταν αλλόθρησκοι και αλλόδοξοι ( αν βέβαια το επιθυμούν και οι ίδιοι);Το μάθημα εκπληρώνει παιδαγωγικούς και όχι εκκλησιαστικούς σκοπούς. Γι΄ αυτό και η απαλλαγή από το μάθημα εσφαλμένα θεωρείται ως προστασία της συνειδήσεως και της ανεξιθρησκίας των μαθητών .Τα παιδιά με βάση τις Οδηγίες του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου, διδάσκονται το φαινόμενο της θρησκείας, με ιδιαίτερη βαρύτητα στον υπαρκτό θρησκευτικό πολιτισμό και παράδοση της χώρας.
-Αν το μάθημα των Θρησκευτικών γίνει προαιρετικό τότε θα πρέπει να εφαρμοσθεί η ίδια αρχή και για άλλα μαθήματα. Στα σχολεία, εκτός από παιδιά θρησκευτικών μειονοτήτων, υπάρχουν και παιδιά εθνικών μειονοτήτων! Μήπως δεν είναι τυχαία η αλλοίωση της εθνικής μας ιστορίας τα τελευταία χρόνια;
-Στο Σύνταγμα που ακόμα ισχύει και δεν άλλαξε, σκοπός και στόχος της εκπαίδευσης είναι: ότι «Η παιδεία αποτελεί βασική αποστολή του Κράτους και έχει σκοπό την ηθική, πνευματική, επαγγελματική και φυσική αγωγή των Ελλήνων, την ανάπτυξη της εθνικής και θρησκευτικής συνείδησης και τη διάπλασή τους σε ελεύθερους και υπεύθυνους πολίτες.» ΑΡΘΡΟ 16,2. Προβλέπει δηλαδή ως «σκοπό» της παιδείας την «ανάπτυξη της θρησκευτικής συνείδησης».Στο σύγχρονο Ελληνικό κράτος δεν υπάρχει κεντρικός σκοπός της παιδείας;
-Κατά πόσο εφαρμόζεται η επιταγή του συντάγματος , που ορίζει ότι η εκπαίδευση των παιδιών στα σχολεία της χώρα μας πρέπει να διακατέχεται από τα γνήσια στοιχεία της ορθόδοξης παράδοσης( Ν.1566/1985, άρθρο 1);
-Κάθε άνθρωπος έχει δικαίωμα να πιστεύει ή να μην πιστεύει , χωρίς αυτό να έχει επίπτωση στην κοινωνική του ζωή .Το ζητούμενο είναι εάν την αρχή αυτή την παραβιάζει ένα σχολικό μάθημα. Τα προσωπικά δεδομένα των μαθητών δεν κινδυνεύουν από ένα μάθημα. Κινδυνεύουν από τόσους άλλους παράγοντες που πολλοί από αυτούς υπάρχουν και στα σχολεία. -Το μάθημα ουσιαστικά καταργείται , εφόσον όσοι απαλλάσσονται από αυτό δεν το αναπληρώνουν με κάποιο άλλο π.χ. Ηθικής . Μήπως ωθούμε τους μαθητές με κίνητρο την τεμπελιά, να ζητούν απαλλαγή από το μάθημα και έτσι αφού απαξιωθεί και συρρικνωθεί στη συνέχεια να καταργηθεί;
-Το Υπουργείο Παιδείας αντιφάσκει όταν από την μια πλευρά προωθεί μεθόδους διδασκαλίας όπως η διαθεματικότητα και διεπιστημονικότητα και από την άλλη ουσιαστικά υποβαθμίζει το μάθημα των θρησκευτικών σε προαιρετικό. Για τους παραπάνω λόγους, κ. Υπουργέ, το Παράρτημα Νομού Τρικάλων της Πανελλήνιας Ένωσης Θεολόγων διαμαρτύρεται εντονότατα και ζητά την ανάκληση της απόφασης που αφορά το μάθημα των θρησκευτικών.
Με εκτίμηση
Για το Διοικητικό Συμβούλιο
του Παραρτήματος Νομού Τρικάλων
της Πανελλήνιας Ένωσης Θεολόγων
Ο Πρόεδρος Ιερεύς Απόστολος Μανώλης
ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ
1. Αξιότιμο κ. Κων. Καραμανλή Πρόεδρο της Κυβερνήσεως
2. Ιερά Σύνοδο της Εκκλησίας της Ελλάδος
3. Αξιότιμο κ. Ανδρέα Λυκουρέντζο, Υφυπουργό Εθνικής Παιδείας & Θρησκευμάτων
4. κ. Γενικό Γραμματέα του ΥΠΕΠΘ
5. Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη Τρίκκης και Σταγών κ. Αλέξιο
6. Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη Σταγών και Μετεώρων κ. Σεραφείμ
7. Σχολικό Σύμβουλο Θεολόγων Ν. Τρικάλων
8. Πανελλήνια Ένωση Θεολόγων
----------------------------------------------------------------------------------
* Θερμά συγχαρητήρια στην ΠΕΘ Τρικάλων και στον άγωνιστή πρόεδρο αυτής αιδεσιμολογιώτατο π. Απόστολο Μανώλη για την εμπεριστατωμένη επιστολή προς τον υπ. Παιδείας.
Πέμπτη 7 Αυγούστου 2008
Διαμαρτυρία θεολόγων ν. Λέσβου προς το ΥΠΕΠΘ
Μυτιλήνη 8-8-2008
Αριθμ. Πρωτ.: 35
Ανοικτή επιστολή
του Παραρτήματος Νομού Λέσβου
της Πανελλήνιας Ένωσης Θεολόγων
Προς τον αξιότιμον κύριον
Ευριπίδη Στυλιανίδην
Υπουργό Εθνικής Παιδείας & Θρησκευμάτων
ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ
1. Αξιότιμο κ. Κων. Καραμανλή Πρόεδρο της Κυβερνήσεως
2. Ιερά Σύνοδο της Εκκλησίας της Ελλάδος
3. Αξιότιμο κ. Ανδρέα Λυκουρέντζο, Υφυπουργό Εθνικής Παιδείας & Θρησκευμάτων
4. κ. Γενικό Γραμματέα του ΥΠΕΠΘ
5. κ. Ειδικό Γραμματέα του ΥΠΕΠΘ
6. Πανελλήνια Ένωση Θεολόγων
Αξιότιμε κύριε Υπουργέ,
Εμείς οι θεολόγοι καθηγητές στηρίξαμε τις ελπίδες μας στο πρόσωπό σας για μια θετική αντιμετώπιση των θεμάτων που αφορούν την ορθόδοξη αγωγή των μαθητών και των μαθητριών μας.
Δυσάρεστη έκπληξη όμως μας προξένησαν η υπ΄ αριθμ. 91101/Γ2/10-7-2008 και η υπ΄ αριθμ. 104071/Γ2/4-8-2008 εγκύκλιοι του Υπουργείου σας για αδιάκριτη απαλλαγή των μαθητών/τριών από το μάθημα των θρησκευτικών. Χωρίς να δηλώνεται ο λόγος της συγκεκριμένης επιλογής, μπορεί να ζητηθεί απαλλαγή από το μάθημα όχι μόνο λόγω θρησκευτικών πεποιθήσεων αλλά και για άλλους λόγους όπως επί παραδείγματι, για λόγους ελάφρυνσης του σχολικού προγράμματος των μαθητών/τριών.
Θεωρούμε ότι οι εγκύκλιες αυτές ουσιαστικά καταργούν το μάθημα, εφόσον οι μαθητές/τριες που απαλλάσσονται από αυτό δεν το αναπληρώνουν με κάποιο άλλο, τη στιγμή μάλιστα που σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες επαναφέρεται ή συζητείται η επαναφορά του στο σχολικό Ωρολόγιο Πρόγραμμα. Δημιουργούν επίσης αθέμιτο συναγωνισμό μεταξύ των μαθητών/τριών και πιθανόν κοινωνικό στιγματισμό των μαθητών/τριών που θα παρακολουθούν το μάθημα των θρησκευτικών.
Οι αποφάσεις αυτές του Υπουργείου σας, έχουν πολλαπλές δυσμενείς επιπτώσεις:
Ø πλήττουν τη συνταγματική επιταγή που ορίζει ότι η εκπαίδευση στη χώρα μας υποβοηθεί τους/τις μαθητές/τριες να διακατέχονται από τα γνήσια στοιχεία της ορθόδοξης παράδοσης( Ν.1566/1985, άρθρο 1),
Ø πλήττουν το παρόν και το μέλλον χιλιάδων θεολόγων καθηγητών,
Ø πλήττουν την εύρυθμη λειτουργία του σχολείου,
Ø πλήττουν την αξιοπιστία λόγων και έργων της κυβέρνησής σας,
Ø πλήττουν την εκλογική επιρροή του κόμματός σας,
Ø πλήττουν καίρια πάνω απ΄ όλα τα νιάτα, τους μαθητές και τις μαθήτριές μας, δηλαδή το μέλλον του τόπου μας, εφόσον τους ωθεί στην ευκολία της απαλλαγής από το μάθημα των θρησκευτικών, στερώντας τους έτσι τη δυνατότητα απόκτησης βασικών πνευματικών εφοδίων αναγκαίων για την πορεία της ζωής τους.
Πιστεύουμε ακόμη ότι οι αποφάσεις αυτές του Υπουργείου σας, δεν τεκμηριώνονται ούτε από το χαρακτήρα του μαθήματος, ο οποίος δεν είναι ομολογιακός αλλά γνωσιολογικός και με ευρύτερη παιδευτική αξία, γι΄ αυτό θα έπρεπε να διδάσκεται σε όλους ανεξαιρέτως τους μαθητές/τριες. Εξάλλου το μάθημα των θρησκευτικών εκ της φύσεώς του προάγει την αγάπη, την ειρήνη, την κατανόηση, την αδελφοσύνη και την αλληλεγγύη μεταξύ ανθρώπων, λαών και πολιτισμών, καθώς και την ελευθερία της σκέψης και το σεβασμό στη διαφορετικότητα και στα δικαιώματα του ανθρώπου.
Φοβούμαστε τέλος, μήπως με τις προειρημένες αποφάσεις του Υπουργείου σας, ανοίγονται οι ασκοί του Αιόλου για όλο το σύστημα της ελληνικής εκπαίδευσης, διότι αναλογιζόμαστε τι θα συμβεί, αν γονείς και μαθητές/τριες στηριζόμενοι σε παρόμοιο σκεπτικό, ζητήσουν να επεκταθεί και σε άλλα μαθήματα η ελκυστική ιδέα της προαιρετικής διδασκαλίας. Για παράδειγμα, μαθητές/τριες με αναρχικά φρονήματα ή αλλοδαποί θα μπορούσαν να θεωρήσουν ότι δεν θα πρέπει να διδάσκονται την ελληνική ιστορία και γλώσσα ή το μάθημα του Δικαίου και των πολιτικών θεσμών.
Για όλους τους παραπάνω λόγους, κ. Υπουργέ, το Παράρτημα Νομού Λέσβου της Πανελλήνιας Ένωσης Θεολόγων διαμαρτύρεται εντονότατα προς το Υπουργείο σας, αλλά και προς την Ελληνική Κυβέρνηση, για τις θερινές αποφάσεις του Υπουργείου Εθνικής Παιδείας & Θρησκευμάτων που αφορά το μάθημα των θρησκευτικών και ενώνοντας την φωνή του με τη φωνή του συνόλου του θεολογικού κόσμου της χώρας μας, ζητεί την άμεση ανάκληση της υπ΄ αριθ. 91101/Γ2/10-7-2008 και της υπ΄ αριθ. 104071/Γ2/4-8-2008 εγκυκλίων του Υπουργείου Σας.
Με εξαιρετική εκτίμηση
Για το Διοικητικό Συμβούλιο
του Παραρτήματος Νομού Λέσβου
της Πανελλήνιας Ένωσης Θεολόγων
Ο Πρόεδρος
Παναγιώτης Τσαγκάρης
Καθηγητής θεολόγος
------------------------------------------------------------------------------------
* Συγχαίρουμε το αδελφό παράρτημα της Ενωσης Θεολόγων ν. Λέσβου για την εξαιρετική ανακοίνωση που εξέδωσε και ενημερώνουμε τα μέλη μας, του ν. Λάρισας, ότι ανάλογη ανακοίνωση διαμαρτυρίας θα εκδώσει σύντομα και το δικό μας παράρτημα. Ο αγώνας είναι κοινός και θα πρέπει να δώσουμε όλοι τη μαρτυρία αγάπης μας για το μάθημα.
Αριθμ. Πρωτ.: 35
Ανοικτή επιστολή
του Παραρτήματος Νομού Λέσβου
της Πανελλήνιας Ένωσης Θεολόγων
Προς τον αξιότιμον κύριον
Ευριπίδη Στυλιανίδην
Υπουργό Εθνικής Παιδείας & Θρησκευμάτων
ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ
1. Αξιότιμο κ. Κων. Καραμανλή Πρόεδρο της Κυβερνήσεως
2. Ιερά Σύνοδο της Εκκλησίας της Ελλάδος
3. Αξιότιμο κ. Ανδρέα Λυκουρέντζο, Υφυπουργό Εθνικής Παιδείας & Θρησκευμάτων
4. κ. Γενικό Γραμματέα του ΥΠΕΠΘ
5. κ. Ειδικό Γραμματέα του ΥΠΕΠΘ
6. Πανελλήνια Ένωση Θεολόγων
Αξιότιμε κύριε Υπουργέ,
Εμείς οι θεολόγοι καθηγητές στηρίξαμε τις ελπίδες μας στο πρόσωπό σας για μια θετική αντιμετώπιση των θεμάτων που αφορούν την ορθόδοξη αγωγή των μαθητών και των μαθητριών μας.
Δυσάρεστη έκπληξη όμως μας προξένησαν η υπ΄ αριθμ. 91101/Γ2/10-7-2008 και η υπ΄ αριθμ. 104071/Γ2/4-8-2008 εγκύκλιοι του Υπουργείου σας για αδιάκριτη απαλλαγή των μαθητών/τριών από το μάθημα των θρησκευτικών. Χωρίς να δηλώνεται ο λόγος της συγκεκριμένης επιλογής, μπορεί να ζητηθεί απαλλαγή από το μάθημα όχι μόνο λόγω θρησκευτικών πεποιθήσεων αλλά και για άλλους λόγους όπως επί παραδείγματι, για λόγους ελάφρυνσης του σχολικού προγράμματος των μαθητών/τριών.
Θεωρούμε ότι οι εγκύκλιες αυτές ουσιαστικά καταργούν το μάθημα, εφόσον οι μαθητές/τριες που απαλλάσσονται από αυτό δεν το αναπληρώνουν με κάποιο άλλο, τη στιγμή μάλιστα που σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες επαναφέρεται ή συζητείται η επαναφορά του στο σχολικό Ωρολόγιο Πρόγραμμα. Δημιουργούν επίσης αθέμιτο συναγωνισμό μεταξύ των μαθητών/τριών και πιθανόν κοινωνικό στιγματισμό των μαθητών/τριών που θα παρακολουθούν το μάθημα των θρησκευτικών.
Οι αποφάσεις αυτές του Υπουργείου σας, έχουν πολλαπλές δυσμενείς επιπτώσεις:
Ø πλήττουν τη συνταγματική επιταγή που ορίζει ότι η εκπαίδευση στη χώρα μας υποβοηθεί τους/τις μαθητές/τριες να διακατέχονται από τα γνήσια στοιχεία της ορθόδοξης παράδοσης( Ν.1566/1985, άρθρο 1),
Ø πλήττουν το παρόν και το μέλλον χιλιάδων θεολόγων καθηγητών,
Ø πλήττουν την εύρυθμη λειτουργία του σχολείου,
Ø πλήττουν την αξιοπιστία λόγων και έργων της κυβέρνησής σας,
Ø πλήττουν την εκλογική επιρροή του κόμματός σας,
Ø πλήττουν καίρια πάνω απ΄ όλα τα νιάτα, τους μαθητές και τις μαθήτριές μας, δηλαδή το μέλλον του τόπου μας, εφόσον τους ωθεί στην ευκολία της απαλλαγής από το μάθημα των θρησκευτικών, στερώντας τους έτσι τη δυνατότητα απόκτησης βασικών πνευματικών εφοδίων αναγκαίων για την πορεία της ζωής τους.
Πιστεύουμε ακόμη ότι οι αποφάσεις αυτές του Υπουργείου σας, δεν τεκμηριώνονται ούτε από το χαρακτήρα του μαθήματος, ο οποίος δεν είναι ομολογιακός αλλά γνωσιολογικός και με ευρύτερη παιδευτική αξία, γι΄ αυτό θα έπρεπε να διδάσκεται σε όλους ανεξαιρέτως τους μαθητές/τριες. Εξάλλου το μάθημα των θρησκευτικών εκ της φύσεώς του προάγει την αγάπη, την ειρήνη, την κατανόηση, την αδελφοσύνη και την αλληλεγγύη μεταξύ ανθρώπων, λαών και πολιτισμών, καθώς και την ελευθερία της σκέψης και το σεβασμό στη διαφορετικότητα και στα δικαιώματα του ανθρώπου.
Φοβούμαστε τέλος, μήπως με τις προειρημένες αποφάσεις του Υπουργείου σας, ανοίγονται οι ασκοί του Αιόλου για όλο το σύστημα της ελληνικής εκπαίδευσης, διότι αναλογιζόμαστε τι θα συμβεί, αν γονείς και μαθητές/τριες στηριζόμενοι σε παρόμοιο σκεπτικό, ζητήσουν να επεκταθεί και σε άλλα μαθήματα η ελκυστική ιδέα της προαιρετικής διδασκαλίας. Για παράδειγμα, μαθητές/τριες με αναρχικά φρονήματα ή αλλοδαποί θα μπορούσαν να θεωρήσουν ότι δεν θα πρέπει να διδάσκονται την ελληνική ιστορία και γλώσσα ή το μάθημα του Δικαίου και των πολιτικών θεσμών.
Για όλους τους παραπάνω λόγους, κ. Υπουργέ, το Παράρτημα Νομού Λέσβου της Πανελλήνιας Ένωσης Θεολόγων διαμαρτύρεται εντονότατα προς το Υπουργείο σας, αλλά και προς την Ελληνική Κυβέρνηση, για τις θερινές αποφάσεις του Υπουργείου Εθνικής Παιδείας & Θρησκευμάτων που αφορά το μάθημα των θρησκευτικών και ενώνοντας την φωνή του με τη φωνή του συνόλου του θεολογικού κόσμου της χώρας μας, ζητεί την άμεση ανάκληση της υπ΄ αριθ. 91101/Γ2/10-7-2008 και της υπ΄ αριθ. 104071/Γ2/4-8-2008 εγκυκλίων του Υπουργείου Σας.
Με εξαιρετική εκτίμηση
Για το Διοικητικό Συμβούλιο
του Παραρτήματος Νομού Λέσβου
της Πανελλήνιας Ένωσης Θεολόγων
Ο Πρόεδρος
Παναγιώτης Τσαγκάρης
Καθηγητής θεολόγος
------------------------------------------------------------------------------------
* Συγχαίρουμε το αδελφό παράρτημα της Ενωσης Θεολόγων ν. Λέσβου για την εξαιρετική ανακοίνωση που εξέδωσε και ενημερώνουμε τα μέλη μας, του ν. Λάρισας, ότι ανάλογη ανακοίνωση διαμαρτυρίας θα εκδώσει σύντομα και το δικό μας παράρτημα. Ο αγώνας είναι κοινός και θα πρέπει να δώσουμε όλοι τη μαρτυρία αγάπης μας για το μάθημα.
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)